نویسنده: دکتر الهام هاشمی

نادیده‌گرفتن "کمر درد و سرطان رحم"= بالابردن ریسک سرطان

آیا "کمر درد و سرطان رحم" به هم مربوط‌اند؟ این کمردرد ساده نیست ممکن است کشنده باشد! کمردردی که مدام برمی‌گردد، شاید نشانه یک مشکل عمیق‌تر باشد:  سرطان رحم. بسیاری از زنان این درد را نادیده می‌گیرند تا زمانی که تومور پیشرفت کرده و درمان سخت می‌شود. آیا می‌دانید سرطان رحم در مراحل اولیه هیچ علامت واضحی ندارد؟ سرطان رحم باتوجه‌به نوع و میزان گسترش در بافت‌ها، چندین مرحله دارد‌؛ به همین دلیل ممکن است فرد مبتلا به سرطان رحم، اصلاً کمردردی را حس نکند‌.

در ادامه با علائم، علت‌ها، روش تشخیص و راه‌های پیشگیری و درمان سرطان رحم و کمر درد زیر نظر بهترین دکتر زنان برای کیست تخمدان در تهران آشنا خواهید شد. این مقاله هشدار جدی برای تمام زنانی است که فکر می‌کنند "کمردرد من فقط خستگی است... " اگر شما هم این علائم را دارید، هرگز منتظر نمانید همین امروز اقدام کنید!

کمر درد و سرطان رحم

آنچه در ادامه میخوانید:

آشنایی با کمر درد و سرطان رحم

امروزه بسیاری از بانوان با مشکلاتی همچون درد در کمر مواجه هستند. این درد قسمت کمر می‌تواند از علل متفاوتی ناشی شده باشد؛ یکی از این علل، کنسر رحم است. امکان موفقیت درمان در مراحل ابتدایی بیماری بسیار بالا است؛ اما در مراحل پیشرفته نیز تعداد افرادی که توانسته‌اند بر بیماری غلبه کنند کم نبوده‌ است.

بانوان زیادی با مشکلاتی همچون درد قسمت کمر درگیر هستند؛ اما درد قسمت کمر دلایل مختلف زیادی دارد. یکی از دلایل بروز درد قسمت کمر در بانوان، سرطان ناحیه رحم است. کنسر رحم را می‌توان به‌عنوان بیماری شایع و مرتبط با دستگاه تولیدمثلی بانوان معرفی کرد.

رحم اندامی گلابی‌شکل است که از سه‌لایه داخلی، خارجی و میانی تشکیل شده است. لایه داخلی آندومتر نام دارد و بیشتر سرطان‌های بدخیم رحمی، در همین لایه رخ می‌دهند. لایه میانی از عضلات صاف تشکیل شده که در دوران بارداری و پریودی نقش مهمی را ایفا می‌کند و در نهایت لایه خارجی که اپیمتر نام دارد.

در اثر تقسیم بی‌رویه‌ سلول‌های رحمی، توده به وجود می‌آید. توده‌های رحمی می‌توانند غیرسرطانی و خوش‌خیم (فیبرویید) یا سرطانی و بدخیم باشند. سلول‌های بدخیم و سرطانی در اثر تغییر شکل سلول‌ طبیعی به وجود می‌آیند و با سرعت زیادی تکثیر می‌شوند. سرطان ناحیه رحم قادر است به سایر اندام‌ها دست‌اندازی کرده (متاستاز) و اندام‌های دیگر را درگیر کند.

سرطان ناحیه رحم و درد کمر دو عامل مرتبط با یکدیگر شناخته شده‌اند. کنسر رحم مراحل مختلفی دارد و بسته به نوع و مرحله سرطان و همچنین شخص، علائم آن متفاوت است؛ درد قسمت کمر یکی از این علائم است. اغلب درد قسمت کمرها در بانوان، نشانه‌ای جدی از بیماری‌هایی همچون سرطان نیستند؛ اما به دلیل اهمیت تشخیص به‌موقع بیماری و خطرناک بودن آن، حتماً باید مورد بررسی قرار گیرد.

درد قسمت کمر می‌تواند عللی همچون سنگ کلیه، عفونت رحم، آندومتریوز و حتی پریودی نیز داشته باشد.

علائم درد قسمت کمر در بانوان:

  •  احساس درد قسمت کمر هنگام راه‌رفتن
  • درد مهره وسط یا آخر کمر
  • احساس دردی مزمن در ران و باسن که با تکان‌دادن ران تشدید می‌شود
  • درد پایین کمر به همراه دل‌درد و لگن درد
  • درد قسمت کمر و ناحیه تناسلی
  • درد در پشت‌پا و ران
  • احساس درد در لگن و کمر خصوصاً صبح‌ها
  • احساس دردی مانند چاقو خوردن در باسن

چه عواملی باعث بروز کمر درد و سرطان رحم می‌شود؟

هنوز علت دقیق بروز کنسر رحم مشخص نشده است؛ اما یک سری عوامل در ایجاد این بیماری و علائمی همچون درد قسمت کمر نقش دارند. با دانستن برخی از علل ایجاد سرطان رحم و کمر درد، می‌توان از بروز آن تا حدی پیشگیری کرد.

ویروس پاپیلون انسانی

مهم‌ترین عامل در ایجاد کنسر رحم، ویروس اچ‌پی‌وی است. رفتارهای جنسی ناسالم و پرخطر، زمینه‌ساز بسیاری از مشکلات همچون سرطان دهانه رحم هستند. انواع خاصی از ویروس اچ‌پی‌وی، با ایجاد عفونت هم برای فرد و هم برای اطرافیانش، احتمال بروز خطراتی همچون سرطان ناحیه رحم را افرایش می‌دهند. دقت داشته باشید که فرد می‌تواند به ویروس مبتلا باشد؛ اما نشانه‌های آشکاری نداشته و ویروس را منتقل کند. از داشتن چندین شریک جنسی پرهیز کرده و روابطی سالم در چارچوب ازدواج تشکیل دهید.

ناهنجاری‌های مربوط به تخمدان‌ها

برخی از مشکلات و ناهنجاریهای تخمدانی ازجمله تومورهای تخمدانی و سندروم تخمدان پلی‌کیستیک، قادر هستند سطح هورمون‌های جنسی زنانه را از حالت ایده‌آل و مناسب خود خارج کنند. با افزایش میزان استروژن و کاهش پروژسترون خون، احتمال بروز کنسر رحم و علائمی همچون درد در کمر افزایش می‌یابد.

چاقی

باوجود چاقی و اضافه‌وزن، چربی مازاد در بدن فرد تجمع پیدا می‌کند. سلول‌های چربی قادر هستند، هورمونی به نام استروژن تولید کنند که افزایش بیش از اندازه‌ آن در خون، مشکلاتی همچون سرطان ناحیه رحم را ایجاد می‌کند. با رژیم غذایی سالم و ورزش می‌توان وزن را کنترل کرد.

دیابت

دسته‌ای از افراد که بیشتر در معرض ابتلا به بیماری کنسر رحم قرار دارند، افراد مبتلا به دیابت هستند. دیابت یکی از عوامل ایجادکننده چاقی و اضافه‌وزن است که به بروز بسیاری از بیماری‌ها همچون سرطان ناحیه رحم کمک می‌کند.

دخانیات

با استعمال دخانیاتی همچون سیگار، علاوه بر افزایش خطر بروز مشکلات ریوی، احتمال بروز بیماری‌هایی همچون کنسر رحم و علائم ناشی از آن همچون درد در کمر افزایش می‌یابد.

بارداری

تحقیقات نشان داده‌اند که افرادی که بارداری‌های متعدد داشته‌اند یا بانوانی که هیچ‌گونه بارداری را تجربه نکردند بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان ناحیه رحم قرار دارند.

سرطان دهانه رحم و کمردرد چه علائمی دارد؟

سرطان رحم ممکن است در مراحل اولیه بدون بروز درد در کمر خودنمایی کند. علاوه بر درد در کمر، علائم مهم و شایع دیگری برای کنسر رحم وجود دارد که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.

خون‌ریزی واژینال و غیرمعمول

مهم‌ترین و شایع‌ترین نشانه کنسر داخل رحم که در مراحل اولیه خودنمایی می‌کند، خون‌ریزی واژینال و غیرمعمول است. خون‌ریزی واژینال در فواصل بین پریود، خون‌ریزی پس از رابطه جنسی و پس از یائسگی، ازجمله خون‌ریزی‌های غیرمعمول هستند. لازم به ذکر است که پس از مشاهده خون‌ریزی غیرطبیعی واژینال، نباید نگران شوید. بسیاری از مشکلات دیگر همچون فیبرویید و فرسایش دهانه رحم می‌توانند با خون‌ریزی واژینال همراه باشند؛ بااین‌وجود پیگیری و پیدا کردن علت خون‌ریزی، اهمیت دارد. کم خونی از علائم جانبی این بیماری است.

ترشحات غیرطبیعی

برخی از بانوان با بروز کنسر داخل رحم، با علائمی همچون ترشحات غیرطبیعی مواجه می‌شوند. افزایش ترشحات بد بو و درد بین استخوان‌های لگنی، می‌تواند نشانه کنسر داخل رحم باشند. عفونت رحمی نیز چنین علائمی دارد.

خون‌ریزی واژینال و غیرمعمول، ترشحات غیرطبیعی و رابطه جنسی دردناک ازجمله علائم اولیه کنسر رحم هستند. سرطان ناحیه رحم و درد کمر با یکدیگر مرتبط هستند اما عموماً در مراحل اولیه، کنر درد بروز نمی‌کند. کنسر داخل رحم در مراحل پیشرفته‌تر علائم جدی‌تری از خود بروز می‌دهد:

احساس درد در ناحیه کمر یا لگن

دفع ادرار همراه با درد

افزایش ادرار

ورم یک یا هر دو پا

کاهش وزن و بی‌اشتهایی

خستگی مفرط

نحوه تشخیص کمر درد و سرطان رحم چگونه است؟

کنسر رحم و دیگر سرطان‌های اعضای داخل لگن وقتی دچار سرطان می‌شوند در مراحل اول فرد دچار لگن درد و درد در کمر نمی‌شود. زمانی فرد دچار لگن درد می‌شود که برای تسکین آن نیاز به مسکن‌های بسیار قوی داریم زمانی است که این توده‌ها پیشرفت کرده‌اند و وارد مرحله پیشرفت شدند و از خود اعضا بیرون آمده‌اند و به اعضای دیگر خارج از رحم وارد شده‌اند و اعضای لگن را درگیر کرده‌اند و باعث چسبندگی‌های بین اعضا شده‌اند و استخوان‌های لگن را درگیر کرده‌اند.

در این مواقع ممکن است فرد دردهای پایین لگن را حس بکند یا زمانی که توده خیلی رشد پیدا کرده باشد این افزایش حجم تومور یک توده بزرگ را ایجاد کرده باشد و این توده به عصب‌ها فشار وارد کند و باعث ایجاد دردها شوند.

پس اصلاً اگر درد کمر ندارید فکر نکنید که کنسر داخل رحم غیرممکن است بلکه عامل اصلی کنسر رحم درد کمر نیست بلکه خونریزی‌های غیرعادی است پس هر خونریزی غیرعادی در هر سنی باید بررسی شود مخصوصاً در سن یائسگی و حوالی آن.

در صورت مشاهده هرگونه علائم کنسر داخل رحم، باید با پزشک زنان و زایمان، مشکل را مطرح کنید. پزشک با شنیدن علائم شما و همچنین معاینه لگنی، ممکن است شما را برای انجام آزمایش‌های بیشتر ارجاع دهد.

سونوگرافی

سونوگرافی ترانس واژینال از طریق واژن انجام می‌شود و ممکن است برای مادران باردار و زنان مورد استفاده قرار گیرد. دقت بالای این نوع از سونوگرافی به پزشک کمک می‌کند تا به بهترین نحو ممکن، بیماری را تشخیص دهد. در طی سونوگرافی ترانس واژینال، یک اسکنر میله‌ای مستقیماً وارد واژن شده و به کمک امواج صوتی با فرکانسی بالا، تصاویری از فضای داخلی واژن و رحم ثبت می‌شود. وجود تغییرات غیرطبیعی در ضخامت دیواره داخلی رحم، می‌تواند نشان‌دهنده کنسر داخل رحمی باشد.

نمونه‌برداری

چنانچه در سونوگرافی ترانس واژینال، تغییرات غیرطبیعی و مشکوک دیواره رحم مشاهده شود، از بیوپسی یا نمونه‌برداری جهت اطمینان از تشخیص و نوع بیماری کمک می‌گیرند. در طی فرایند بیوپسی، تکه‌ای کوچک از آندومتر را برداشته و به پاتولوژی می‌فرستند تا سلول‌ها از نظر سرطانی بودن مورد بررسی قرار گیرند. بیوپسی رحم از دو طریق قابل‌انجام است.

بیوپسی آسپیراسیون: در بیوپسی آسپیراسیون، لوله‌ای کوچک و انعطاف‌پذیر از طریق واژن وارد شده و در نهایت به رحم می‌رسد. این روش از بیوپسی به کمک مکش، نمونه مورد نظر را از رحم جدا می‌کند.

هیستروسکوپی: هیستروسکوپ نوعی تلسکوپ کوچک است که از طریق واژن وارد شده و به رحم می‌رسد. با استفاده از این روش، می‌توان درون رحم را مشاهده کرده و نمونه‌برداری نیز انجام داد.

آزمایش خون

سرطان ناحیه رحم و درد کمر یکی از مشکلات جدی است که ممکن است در بانوان رخ دهد. برخی از انواع سرطان، موارد شیمیایی خاصی در خون آزاد می‌کنند؛ به همین دلیل تست خون می‌تواند در تشخیص مؤثر باشد. لازم به ذکر است که  این آزمایش در کنسر رحم قابل‌اتکا و کاملاً قطعی نیست.

مراحل سرطان ناحیه رحم و درد  کمر

کمر درد و سرطان رحم از جمله مشکلات جدی است که می‌تواند پیشرفت کند. کنسر رحم را می‌توان بر اساس نوع تومور و گسترش آن به بافت‌های اطراف به مراحل مختلفی تقسیم کرد. مراحل پیشرفت کنسر داخل رحم از صفر تا چهار مرحله است.

مرحله صفر: مرحله صفر یا مرحله کارسینوما در محل (CIS)، پایین‌ترین مرحله از کنسر رحمی است. در مرحله صفر، سلول‌های سرطانی در سطح گردن رحم مشاهده شدند اما در بافت سرایت و رشد نکردند.

مرحله اول: سلول‌های سرطانی و بدخیم به رحم رسیده‌اند؛ اما به خارج از رحم دسترسی‌ پیدا نکرده‌اند.

مرحله دوم: در مرحله دوم سرطان قسمت رحم و گردن رحم رشد کرده اما به بخش‌های دیگر همچون دیواره لگن یا واژن دسترسی پیدا نکرده است.

مرحله سوم: سرطان در بخش‌هایی جز رحم همچون واژن یا دیواره لگن گسترش پیدا کرده است و حتی ممکن است حفره‌های موجود را مسدود کند. در مرحله سوم از سرطان قسمت رحم، سلول سرطانی ممکن است به سیستم لنفاوی لگن دست‌اندازی کند؛ اما به قسمت‌های دورتری از بدن شما دسترسی پیدا نکرده باشد.

مرحله چهارم: در این مرحله سرطان متاستاز کرده است در متاستاز، سرطان از طریق سیستم لنفاوی به قسمت‌های دورتر و مختلفی از بدن رفته و گسترش پیدا می‌کند.

کمر درد و سرطان رحم چگونه درمان می‌شود؟

راهکارهای مختلفی برای درد در کمر  و سرطان ناحیه رحم وجود دارد. انتخاب روش درمانی به عواملی همچون نوع سرطان، مرحله سرطان، سلامت عمومی بدن و ترجیحات بیمار وابسته است. درست است که سرطان بیماری‌ای پیش‌رونده و کشنده است؛ اما مواردی که توانسته‌اند با به‌کارگیری روش درمانی و روحیه مناسب، سرطان قسمت رحم را شکست دهند کم نیستند.  

شیمی‌درمانی

یک عامل مشترک در سرطان‌ها، تقسیم بی‌رویه سلول‌ها است؛ بنابراین با مهار تقسیم سلول‌های سرطانی، می‌توان بیماری را درمان کرد. در شیمی‌درمانی، از یک سری دارو استفاده می‌شود که قادر هستند به منابع غذایی سلول‌های سرطانی حمله کنند‌. با استفاده از این روش، رشد سلول‌های سرطانی مختل شده و تقسیم آن‌ها با مشکل روبه‌رو می‌شود.

با شیمی‌درمانی، سلول‌های آلوده به سرطان به آپوپتوز (نوعی خودکشی) ترغیب می‌شوند. با کمک شیمی‌درمانی می‌توان سرطان ناحیه رحم و درد کمر را درمان کرد؛ اما سلول‌های دیگر از جمله سلول‌های پوششی روده و پیاز مو تحت تاثیر قرار می‌گیرند. حالت تهوع و عدم رشد موها ازجمله عوارض شیمی‌درمانی هستند.

پرتودرمانی

پرتودرمانی به‌عنوان رادیوتراپی نیز شناخته می‌شود. در این روش از اشعه X یا پروتون برای ازبین‌بردن سلول‌های سرطانی رحم استفاده می‌کنند. اشعه ایکس در پرتودرمانی، دی‌ان‌ای سلول‌های آلوده را هدف قرار داده و تقسیم یا رشد آن‌ها را مختل می‌کند. همانند شیمی‌درمانی، پرتودرمانی نیز سلول‌های سالم را تحت تاثیر قرار می‌دهد. بیشتر سلول‌های سالم، می‌توانند سلامت خود را بازیابی کنند.

در این روش درمانی، حداقل آسیب به سلول‌های سالم و حداکثر آسیب به سلول‌های آلوده در دستور کار قرار دارد. رادیوتراپی را می‌توان به سه دسته رادیوتراپی خارجی، رادیوتراپی سیستمیک و رادیوتراپی داخلی (براکی‌تراپی) تقسیم کرد.

ایمونوتراپی

ایمونوتراپی به‌عنوان ایمنی درمانی نیز شناخته می‌شود. بعد از روش‌هایی همچون شیمی‌درمانی، رادیوتراپی و حتی جراحی، ایمونوتراپی به‌عنوان روش درمانی مؤثر شناخته می‌شود. در این روش، از سیستم ایمنی برای درمان کمک می‌گیرند. سلول‌های سرطانی، همان سلول‌های بدن هستند که تغییر پیدا کرده‌اند؛ اما توانایی تشخیص آن‌ها به‌عنوان متجاوز برای بدن دشوار است. ایمونوتراپی به بدن کمک می‌کند تا سلول‌های سرطانی را شناسایی کند.

جراحی و درمان کمر درد و سرطان رحم

یکی از روش‌های درمانی مؤثر برای سرطان قسمت رحم و علائم ناشی از آن همچون درد ناحیه کمر، جراحی است. این روش درمانی، قدیمی‌ترین روش درمان سرطان است؛ اما همچنان مؤثر بوده و قابل‌استفاده است. در جراحی، تومور  یا بافت آلوده به سرطان را خارج می‌کنند؛ اما تضمینی برای عدم دسترسی سرطان به بافت‌های اطراف و گسترش آن وجود ندارد.

جراحی مرحله اول سرطان قسمت رحم

با بروز مرحله اول سرطان، در صورت نیاز، از جراحی هیسترکتومی استفاده می‌کنند. در این روش، علاوه بر رحم، لوله‌های فالوپ و حتی تخمدان‌ها در طی عملی به نام سالپنگواووفورکتومی دوطرفه، از بدن خارج می‌شوند. با تشخیص پزشک، ممکن است از گرههای لنفاوی اطراف بیوپسی انجام شده و به پاتولوژی بفرستند تا از گسترش بیماری اطلاع یابند. متد و روش‌های جراحی هیسترکتومی، متفاوت است. پزشکان ممکن است برای جراحی از برشی بزرگ در میانه شکم یا از برش‌های کوچک و روش لاپاروسکوپیک کمک بگیرند.

جراحی مرحله دوم و سوم سرطان قسمت رحم

چنانچه سرطان قسمت رحم در مرحله دوم یا سوم خود قرار داشته باشد، ممکن است جراحی هیسترکتومی کامل انجام شود. در این مرحله از جراحی، قسمت بالایی واژن، بخش‌های بیشتری از دهانه رحم و همچنین گره‌های لنفاوی لگن را خارج می‌کنند. معمولاً برای جلوگیری از عود و بازگشت سرطان، شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 جراحی مرحله پیشرفته

باوجود سرطان ناحیه رحم و درد کمر، ممکن است از روش‌های پیشرفته‌تر جراحی استفاده کنند. در سرطان پیشرفته رحم از نوعی جراحی به نام دبالکینگ استفاده می‌کنند. در این عمل جراحی، سعی می‌شود که بافت‌ها و سلول‌های سرطانی را تاحدامکان از بدن خارج کنند. با جراحی دبالکینگ، سرطان درمان نمی‌شود؛ اما علائم آن بهبود پیدا می‌کند.

چگونه از سرطان رحم و علائم ناشی از آن پیشگیری کنیم؟

مراجعه منظم برای معاینه و غربالگری‌هایی همچون پاپ‌اسمیر الزامی است. زمانی که سرطان قسمت رحم، علائمی مشخص از خود نشان نداده، پاپ‌اسمیر می‌تواند سرطان قسمت رحم را به‌موقع شناسایی کند‌. یکی از شایع‌ترین دلایل ایجاد سرطان در رحم، ویروسی به نام HPV است.

خوشبختانه برای ویروس HPV، واکسنی به نام گارداسیل ساخته شده که طی سه دوز برای آقایان و خانم‌ها تزریق می‌شود. این واکسن قادر است 65 الی 75 درصد از بروز سرطان در رحم پیشگیری کند.

از هر 10 مورد از افراد مبتلا به سرطان در رحم، بیماری یک نفر از آن‌ها با قرص‌های ضدبارداری در ارتباط است. از قرص‌های ضدبارداری به صورت خودسرانه استفاده نکنید؛ زیرا مصرف مداوم و طولانی مدت این قرص‌ها، عامل بروز سرطان در رحم است. با دوری از چاقی و اضافه‌وزن، از بروز سرطان در رحم جلوگیری می‌کنید.

رژیم غذایی سالم و ورزش، ازجمله عوامل مؤثر در پیشگیری از سرطان ناحیه رحم و درد کمر هستند.

سخن پایانی

خون‌ریزی واژینال در فواصل بین پریودی، پس از یائسگی و بعد از رابطه جنسی، غیرطبیعی بوده و باید مورد بررسی قرار گیرد. یکی از رایج‌ترین علائم سرطان در رحم که در مراحل اولیه خودنمایی می‌کند، خون‌ریزی غیرطبیعی واژینال است.

در مراحل پیشرفته‌تر بیماری می‌تواند علائمی همچون درد کمری و لگن نیز بروز کند. سرطان در رحم، یک نوع بیماری پیش‌رونده است؛ اما امروزه با پیشرفت تکنولوژی و علم پزشکی، روش‌های درمانی مختلفی برای سرطان‌ها وجود دارد. شیمی‌درمانی، پرتودرمانی، ایمونوتراپی و جراحی ازجمله روش‌های درمان کمر درد و سرطان رحم هستند. برای پیشگیری از سرطان در رحم، معاینات منظم را جدی بگیرید. فردا ممکن است خیلی دیر باشد...

سرطان رحم و کمر درد  شما شاید علامت یک تومور درحال‌رشد باشد! سرطان ناحیه رحم بی‌صدا پیشرفت می‌کند و وقتی علائم شدید شود، درمان سخت‌تر می‌شود. آیا حاضرید ریسک کنید؟ کلینیک ما با جدیدترین روش‌های تشخیصی می‌تواند به شما اطمینان دهد. همین امروز به کلینیک ما مراجعه کنید قبل از آنکه زندگی شما را تهدید کند! فکر خودسرانه قرص‌های ضدبارداری دوری کنید.